30 jaar Moy Fa in vogelvlucht

1979-2009 In vogelvlucht

Dertig jaar geleden kwamen wij naar Axel om er enthousiast en met jeugdig elan vorm te geven aan restaurant Moy Fa, oftewel Lentebloesem. De start werd bezegeld door ons huwelijk en wij openden verwachtingsvol de deuren aan de Kerkdreef. Vanaf dat allereerste moment trad ook Ahing, de hoofdkok, in dienst en na 30 jaren voert hij o.l.v. Akuen nog steeds de regie over de keuken en de witte brigade. In 1986 veranderde er veel. De papieren tafelkleedjes maakten plaats voor fleurig linnen en binnenhuisarchitect Amar Antheunis liet het restaurant een ware metamorfose ondergaan; van zeer eenvoudig naar kleurrijk en warm met een moderne uitstraling. Wij verfijnden de keuken en de catering, voor zowel kleine als grote partijen, nam een vlucht. En natuurlijk was er altijd de zorg voor een aantrekkelijke en vlotte afhaalservice. Moy Fa nam tijdens die 30 jaar deel aan vele culinaire activiteiten, de gezellige Culinaire Week in de Kerkstraat en later de Culinaire Tour in Axel. Ook diverse onderscheidingen kwamen voorbij, zoals de uitverkiezing tot meest Markante Horecaondernemer van 2005 en de Hennesey Gastvrijheidsprijs in 2006. Wij bouwden vele plezierige relaties op en daar zijn wij bijzonder trots op, evenals op het feit dat Orientaals Restaurant Moy Fa een begrip is geworden in de regio Zeeuws-Vlaanderen, een regio waar werken en wonen voelt als thuis!

Graag willen wij u, onze gasten, heel hartelijk danken voor uw klandizie en voor het in ons gestelde vertrouwen gedurende al die jaren. We zijn mét elkaar geëvolueerd tot waar we nu staan!

Mary en Akeun.

Ahing 30 jaar bij Moy Fa

Ahing (Man, Kwok Hing)

kwam op 17-jarige leeftijd samen met zijn familie vanuit HongKong naar Nederland. Zijn schooltijd was voorbij en hij ging meteen aan het werk in de keuken van een restaurant te Heerlen.

Tijdens een gezamenlijk tafeltennisevenement te Utrecht ontmoette Ahing in 1978 Akuen, die hem voorstelde bij hem aan de slag te gaan in zijn nieuwe, nog te openen restaurant in Axel. Ahing verhuisde naar Zeeuws-Vlaanderen en werkt sindsdien als hoofdkok bij Moy Fa. Na een korte tussenpoos van twee jaar, waarin hij een Afhaalcentrum in Eeklo uitbaatte, bleek Moy Fa toch zijn ware bestemming te zijn!

Als hoofdkok zwaait Ahing in bescheidenheid, maar voortvarend de scepter in de keuken van Moy Fa en werkt daar met veel plezier, samen met zijn gewaardeerde collega koks. Terwijl hij iedere dag opnieuw streeft naar een perfecte toebereiding van de standaardgerechten, bieden de culinaire specialiteiten hem een extra uitdaging. De door Akuen samengestelde menu’s worden, door de ‘witte keukenbrigade’ onder leiding van Ahing, met de nodige creativiteit en zorgvuldigheid ten uitvoer gebracht.

In 1982 trouwde Ahing met zijn geliefde Siu, Mei Fong - in het alledaagse leven Afong of Mei genoemd – waarmee hij in Axel een gezin stichtte. Hun twee zonen zijn Wai Hong (21), die inmiddels farmacie studeert te Utrecht en Lung Hing (8) die goed zijn best op de basisschool. Zijn vrouw Afong is werkzaam bij Zorgcentrum De Vurssche.

Vorig jaar, bij zijn 50ste verjaardag, bood Moy Fa hem en zijn familie een reischeque aan, die optimaal werd besteed aan een uitje naar het feeërieke Disney Land te Parijs. Natuurlijk zal voor Ahing, als bijzonder gewaardeerde kracht, ook met deze 30-jarige prestatie een verwenextraatje beslist niet ontbreken.

Ahing: Van Harte Gefeliciteerd!!!

De beginjaren

Eind 1978 namen we het voormalige Chinese restaurant Bly Sky over. Dat blauwe licht scheen beslist niet aan de binnenkant van Kerkdreef 10. Na een wekenlange grondige schoonmaak, waarbij Axel zeer verbaasd was dat Chinezen ramen kunnen zemen, en enkele afvalcontainers lichter doopten we ons restaurant Moy Fa (lentebloesem).

De opstart verliep soepel, vooral ook door de hulp van Opa Theo (vader van Mary), die als restauranthouder in Zeist het klappen van de zweep kende. Hij werd dan ook direct aangezien als zijnde de ‘baas’ en wij als zoon en dochter; zo jong en verliefd als we waren – 20 en 25 – dus als broer en zus! Daar kwam gelukkig in maart verandering in door onze echtelijke verbintenis.

Na de grote verbouwing in 1986 voerden we ook, na zeven jaar zeven dagen per week werken, onze wekelijkse sluitingsdag in. De maandag werd een privé-dag, een echte luxe! Toch heeft het nog tot 2007 geduurd voordat we onze eerste tiendaagse sluitingsperiode in de zomer realiseerden.

Toen en nu, het interieur

Bij de opening van Moy Fa - in 1979 - zijn we begonnen met het overgenomen interieur. Toen zag alles eruit zoals een ‘Chinees’ er in die tijd uitzag, met lambrisering, Chinese lampionnetjes, papieren tafelkleden en –servetten, roestvrijstalen schalen voor de gerechten en hotelporselein met eenvoudige glazen.

Langzamerhand kwam daar verandering in, voornamelijk op eigen initiatief maar zeker ook door adviezen van onze gasten en natuurlijk liet ook de tijd met aanverwante trends zich gelden. Met de grote verbouwing van 1985 deed het ‘minimalisme’ van interieurarchitect Amar Antheunis zijn intrede en weken we gedeeltelijk af van de Chinese restaurantstijl. Alles werd strak en sober; de kleuren rood en zwart bleven, de tierlantijnen verdwenen.

Ook de opmaak van de gerechten waren aan verandering onderhevig, van veel en massaal naar mooie creaties met verfijnde smaken. De borden werden kleurrijker en ook de schalen kregen andere vormen dan standaard ovaal. Akuen experimenteert met diverse kleuren en formaten, zoals vierkante borden, langwerpige schalen, enz. Het interieur kreeg vorig jaar een nieuwe uitstraling door i.p.v. zachtgeel meer eigentijds zwart en grijs te gaan gebruiken, de stoelen werden comfortabele lederen fauteuils en het tafellinnen werd strak wit met antracietgrijs.

Onze gasten reageren verrast en verheugd en daardoor zijn we ook zelf erg blij met de veranderingen; voor ons een teken dat we op deze weg verder kunnen gaan.

Catering vroeger en nu

De cateringactiviteiten van ons restaurant begonnen al meteen in het eerste jaar, 1979, toen ons de vraag bereikte of wij ook een ‘dineruitzending’ konden verzorgen. Deze nostalgische eerste opdracht was voor een familie in Axel, waarbij het weliswaar overheerlijke buffet nog zeer primitief werd aangeleverd in schalen met kaarsrechauds. Inmiddels heeft de catering een vlucht genomen, met voor Moy Fa als hoogtepunt de verzorging van de catering voor een groep van 700 personen. De uitrusting is gemoderniseerd; we maken nu gebruik van chaving dishes, warmhoudschotels au bain marie. Ook kan er ter plekke worden gekookt, waarbij we gebruik maken van een speciale kookunit met voor de wok zogenaamde hoogvuur branders.

Moy Fa heeft ook vele caterings verzorgd in een prettige samenwerking met collega-restaurateurs uit de omgeving, bijvoorbeeld bij ondernemersevenementen of bij grote recepties of openingen.

Opa, oftewel Theo Kwee

Aandacht voor ‘opa’ oftewel de heer Theo Kwee, die al dertig jaar lang actief betrokken is bij het reilen en zeilen van het restaurant van zijn dochter en schoonzoon. In de beginjaren van Moy fa werd opa Theo door velen als de eigenaar aangezien.

Opa Kwee (1929) emigreerde in 1962 noodgedwongen - recapitulatie Indonesië - vanuit Nieuw-Guinea naar Nederland. Het was niet gemakkelijk, maar samen met zijn vrouw en vier kinderen probeerde hij een nieuw bestaan in Nederland op te bouwen. Het gezin breidde zich uit met nog twee kinderen en in de jaren zeventig opende hij, samen met een neef het Chinees-Indisch restaurant Lin Fa aan de Slotlaan te Zeist, een restaurant dat goed floreerde.

In 1978 ontstonden er bij Mary en Akuen ideeën voor een eigen restaurant. Uiteindelijk kwam Axel in zicht door bankrelaties van ‘opa’ Theo. In de aanloop naar de realisatie van Moy Fa stond opa Theo het destijds jonge paar met raad en daad ter zijde. In 1980 werd het restaurant in Zeist verkocht en daarmee kreeg hij tijd om - met zijn tomeloze energie - Moy Fa mede gestalte te geven. Jarenlang was hij praktisch ieder weekend, samen met zijn vrouw Mien, in Axel. En nog steeds is hij van de partij in Zeeuws-Vlaanderen.

Tjétjé

Eind jaren 80 kwam CHEUNG Chun Oi naar Nederland, drie kleine kinderen achterlatend in Hongkong. Zoals vele Chinezen het toen en ook nu nog doen kwam zij naar hier om de kost te verdienen voor haar kinderen en voor haar ouders.

Na bij verschillende restaurants te hebben gewerkt, kwam ze al gauw in contact met Akuen en Mary Liu. Ze kwam bij Moy Fa in dienst als kok, met kost en inwoning en al snel werd ze door iedereen Tjetje genoemd, wat zoveel betekent als: zus of tante.

Ze nam haar taak zeer serieus op en werd al gauw onmisbaar in de keuken van Moy Fa. Ze bereidt vele soorten soepen voor, maakt een grote variatie aan overheerlijke dim sums, houdt samen met de andere koks vooral de voorraad bij en bekommert zich continue om de schoonmaak. Zo proper als ze is ‘moet’ je eerst aan haar vragen ‘welke’ emmer je mag gebruiken vanuit het magazijn!!

Ze prepareerde voor onze keuken een bijzonder pittige sambal, die inmiddels de ‘Tjetje-sambal’ wordt genoemd en door veel vaste gasten van Moy Fa zeer wordt gewaardeerd; ja… beroemd èn berucht bij de liefhebbers! Inmiddels is ze de 65 jaar gepasseerd, maar ze denkt er niet over om volledig te stoppen met werken. In een aangepast werkrooster zien we haar nog regelmatig in de keuken en zwaait ze nog steeds de scepter over het magazijn!

Ook is Tjetje een trotse oma van drie kleinkinderen. Ze gaat zo vaak mogelijk op vakantie naar haar geboorteland Hongkong, waar ook haar kinderen nog steeds wonen. Meestal voor de periode van een maand, waarin ze dan ontzettend geniet van haar familie en vrienden. Maar wanneer ze weer voet op Nederlandse bodem zet, slaakt ze toch een zucht van verlichting en is ze weer blij ‘thuis’ te zijn! Want dat is Axel inmiddels voor haar geworden, haar THUIS!

30 jaar culinaire ontwikkeling

Zoals alle Chinese restaurants in de jaren ‘80 had ook Moy Fa een bijbeldik menuboek met wel bijna 300 gerechten! Dé Chinees was toen vooral véél en goedkoop. In de loop der jaren is er veel veranderd in het algemene eet- en drinkpatroon. De gast is bewuster geworden, kiest voor variatie en gezonde voeding en laat zich graag verrassen door vakmanschap en kwaliteit. We spelen in op deze ontwikkelingen en verwerken culinaire impressies uit China en andere Aziatische landen in onze menukaart. Op dit moment prijken er nog circa 70 gerechten op de menukaart, waaronder vele specialiteiten uit diverse streken van de Oriënt. Ook Akuen’s carte blanche-menu maakt steeds meer opgang.
De gerechten zijn creatiever en verfijnder, de porties aangepast. Men kiest nu vaak voor een menu met meerdere gangen, waarbij grote porties uit de toon zouden vallen. Hierdoor zijn wissellende menu’s een must, want onze gasten laten zich graag verrassen en verwennen. Natuurlijk is de persoonlijke aandacht daarbij onontbeerlijk. In de praktijk blijkt dat de gasten van de afhaalservice liever gerechten kiezen die zij kennen. Klassiekers zoals Babi Pangang, Foe Yong Hai en Tjap Tjoy mogen nooit of te nimmer van het meeneemmenu verwijderd worden! Toch is er ook hier steeds vraag naar ‘nieuwe’ gerechten. We bieden die door middel van een wisselend weekmenu, hierdoor heeft menig Moy Fa-fan een verrassend gerecht mogen beleven!

In de loop van de voorbij decennia is men bewuster gaan eten en drinken. Dat merk je aan het eetgedrag van de mensen; glutenvrij, diabetes, lactose-intolerant of vegetarisch horen daarbij. Dronken de gasten vroeger vaak een pintje bij het eten, nu is het veelal een glas goede wijn, mineraalwater en/of Chinese thee. We hebben de ontwikkeling de afgelopen jaren op de voet gevolgd en niet zelden zelfs met een gedurfd initiatief de toon gezet. De oriëntaalse keuken is rijk en gedifferentieerd en blijft ons inspireren onze gasten steeds met vernieuwde culinaire producten te verrassen.

30 jaar medewerkers

Akuen en Mary begonnen in januari 1979 samen met chef-kok Ahing Man, maar in de loop der jaren is er heel wat veranderd. Het restaurant werd uitgebreid van 40 tot 100 zitplaatsen, de keuken werd specifieker – van Chinees naar Aziatisch - en natuurlijk heeft deze gang van zaken ook heel wat gevolgen gehad voor het personeelsbestand.

De personeelsuitbreiding begon heel voorzichtig met een eerste afwasser, daarna kwamen er al snel meisjes en jongens (middelbare scholieren en studenten) bij voor buffet- en serveerhandelingen en inmiddels maken ook herintredende vrouwen deel uit van het personeelsbestand. Daarnaast werd Moy Fa ook het eerste Aziatische leerbedrijf, bevoegd om leerlingen op te leiden tot gastvrouw en gastheer en heeft Moy Fa jarenlang deelgenomen aan het onderwijsprogramma van de FER (Fine Eastern Restaurants).

Diverse Indonesische stagiaires van de hotelscholen te Jakarta en Surabaya liepen een jaar stage bij de aangesloten FER-restaurants in Nederland. Mary heeft zich in de beginjaren van dit project (1998-2006) mede ingezet om de studenten te selecteren in Indonesië en hier te begeleiden in een joint-venture met de Hotelschool Leeuwarden.

Op dit moment bestaat de ‘witte’ en ‘zwarte’ brigade bij Moy Fa uit circa 25 personen: van koks, tot bediening en afwassers. Enthousiaste medewerkers die graag het Moy Fa- gevoel naar u uit dragen!

Moy Fa in de Axelse gemeenschap

De afgelopen dertig jaar heeft Moy Fa een vertrouwde eigen plek verworven in de Axelse gemeenschap. Om die plaats te verdienen is er op vele fronten hard gewerkt. Om te beginnen natuurlijk aan de plezierige ontvangst van de gasten, aan de kwaliteit van de Aziatische keuken en aan de ontwikkeling van nieuwe gerechten. Maar daarnaast is er in die 30 jaren actief ingezet op de sociale participatie aan velerlei Axelse activiteiten.
We kijken terug op: een aantal versies van de Culinaire Week in de Kerkstraat m.m.v. toneelgroep Axcellent; de organisatie van marktactiviteiten zoals de Erpelkapperwedstrijden en de Paashazendag; de deelname van het Moy-Fa team aan de zeskamp op Koninginnedag; vele jaren Kerstmarktactiviteiten en onlangs nog de Mode Parade tijdens het Bevrijdingsfeest in september.
Ook groeide in al die jaren een hechte en plezierige samenwerking tussen de Axelse restaurateurs onderling, die zich sterk maakten voor bijzondere culinaire evenementen. Sinds enkele jaren is dat de ‘Culinaire Tour Axel’ die een variëteit aan mogelijkheden biedt. Voor meer informatie www.culinairaxel.nl of via deze website.

Verder was en is er altijd oog en aandacht voor de diverse ‘goede doelen organisaties’, die Mary en Akuen een warm hart toedragen. Via de Nieuwsbrief van Moy Fa worden, in het kader van maatschappelijk betrokken ondernemen, goede doelen organisaties regelmatig in het zonnetje gezet. In 2009 waren dat bijvoorbeeld de Vereniging de Zonnebloem, de Zeepsjop van de Stichting Tragel en de Stichting Hospice Zeeuwsch-Vlaanderen. Moy Fa voelt zich een gewaardeerd onderdeel van de Axelse gemeenschap er is er trots op dat uitdrukkingen zoals ‘een Moy Fatje halen’ en ‘gaan Moy Fa-en’ volledig zijn ingeburgerd in het Axelse vocabulaire.